ا

 

اینم چندتا دیگه نظر فراموش نشه

نظر یادتون نره ها

 سلام به همه دوستان هنرمندم

امروز تصمیم دارم تصاویری آموزنده از طراحی را برای شما بزارم  به این تصاویر دقت کنید چون جنبه آموزشی دارد

 

من بر اين باورم که بسيار ثروتمندم نه ثروت به معناي مال بلکه به دليل هنري که تمام روح و روان خود به ان پايبندم هنري که به من الهام و هستي بخشيد
اين گفته ونسانس ون گوگ نقاش معروف هلندي است که در تمام دوران زندگي خود با فقر و افسردگي ديت به گريبان بوده و حتي يکي از تابلوهاي نقاشي اش را نتوانست بفروشد

 

مشاهده دقيق سايه و نور و تعيين مرز بندي بين نقاط تيره و روشن، نقطه آغاز تفاوت ديدگاه يك طراح و يك فرد عادي است. شما حتي در ساعات مختلف و در حين انجام كارهاي روزمره نيز بايد به بررسي وضعيت نور و سايه در اشياي اطراف خود بپردازيد و از اين راه حافظه و ديدگاه خود را وسعت ببخشيد.




استفاده از مداد براي سايه روشن

براي ايجاد سايه روشن بايستي حتماً تسلط و مهارت لازم را براي كنترل وسيله طراحي داشته باشيد. وسيله كار شما هر چه باشد با كمي تمرين اوليه مي توانيد شناخت لازم جهت شروع كار را به دست آوريد. يكي از شيوه هاي تسلط بر مداد براي سايه روشن استفاده از كادر يا محدوده است. تعدادي كادر در اندازه هاي مختلف بكشيد (اندازه ها از 4 سانتي متر بيشتر نباشد) با پهناي نوك مداد، سطح يكي از كادرها را به طور يكدست و كامل رنگ آميزي كنيد و دقت كنيد كه هيچ فاصله يا خلل و فرجي در سطح آن به وجود نيايد. در كادر ديگر، (مشابه تصوير (3 ـ 5) فشار دستتان بر مداد را بسيار كم و حساس كرده و خاكستري ملايم و كم رنگي به وجود آوريد. هر قدر به طرف پايين كار مي آييد بر فشار مداد بيفزاييد اما سطح خاكستري همچنان منظم باشد. در كادر ديگر مشابه همين تمرين را انجام دهيد. با اين تفاوت كه خاكستري روشن را از گوشه بالاي سمت چپ شروع كنيد، حركت دستتان مورب باشد و باز هم تأكيد مي كنيم كه هيچ فاصله و بي نظمي در تكرار و ترسيم نباشد. پهناي نوك مداد در اين مورد به شما بيشتر كمك مي كند. حركت دستتان در كادر سوم حالتي منحني خواهد داشت. همين حركت را به طور وارونه در كادر بعد تكرار كنيد و همچنان سعي كنيد كه تيرگي و روشني متغيري در سطح كار حاكم باشد.

در پنجمين كادر، حالتي گرد و مدور در حركت مداد ايجاد نماييد. حركت دستتان در اين مرحله فرمي شبيه خطهاي فرفري بسيار بسته و در هم ترسيم مي كند. خطوط در اينجا نه در كنار هم ،بلكه بر روي هم تكرار مي شوند بدون اينكه هيچ قسمتي سفيد يا خالي به نظر برسد. چنانچه اين تمرين با دقت و حوصله انجام گيرد، سايه بسيار لطيف و حساسي به وجود مي آيد كه در بسياري از موارد كاربرد و استفاده دارد. فشار نوك مداد بر سطح كاغذ بسيار نرم و آرام است. به عنوان تمرين هم از نوك مداد و هم از پهناي آن استفاده نماييد.

مدلي ساده بارنگ روشن و سطوح صاف و يك دست انتخاب كنيد. (مثل تخم مرغ، سيب، توپ سفيد و...) مدل را برسطح سفيد در حالتي قرار دهيد كه نور و سايه هر دو بر روي آن قابل مشاهده باشد.

ابتدا طرح را كم رنگ بر روي كاغذ بكشيد. بهتر است اندازه طرح، كمي كوچكتر از سوژه اصلي باشد. سپس با سايش مداد بر روي كاغذ سطح خاكستري يك دست و كم رنگي به وجود آوريد. اين سطح خاكستري به تدريج بايد در قسمت هاي روشنتر محو شود. با مشاهده دقيق مدل، دوباره سطح خاكستري تيره تري را در قسمت هايي كه سايه هايي نسبتاً تيره دارند ايجاد نماييد. باز هم با كم كردن تدريجي اثر مداد، خاكستري اين مرحله را در خاكستري مرحله قبل حل كنيد. از آنجا كه در ابتدا گفتيم سوژه اي با رنگ روشن انتخاب كنيد، ممكن است كار شما در اين مرحله به پايان برسد. در غير اين صورت خاكستري هاي تيره تر را مرحله به مرحله به طرح اضافه كنيد تا تصوير تكميل شود.

نكات مهم: - از تيره كردن بيش از حد تصوير، به خصوص در مراحل اوليه كار، خودداري كنيد.

- هيچ گاه از درجه "سياه مطلق" مداد طراحي استفاده نكنيد. رنگ سياه طرح را از بين مي برد. به هنگام سايه زدن، از گوشه بالاي سمت چپ تصوير آغاز كرده و به تدريج در گوشه پايين سمت راست، طرح را به پايان برسانيد. براي جلوگيري از لكه هاي كثيف، سائيدگي و محو شدن اثر مداد، هميشه تكه اي كاغذ سفيد زير دست خود بگذاريد. مراقب آن باشيد كه بين درجات خاكستري "مرز مشخص و بريدگي" به وجود نيايد و خاكستريها به تدريج در هم حل شوند.



سايه روشن، جنسيت يا بافت اشياء

جنس يا بافت اشياي متفاوت، گاهي باعث تفاوت فراواني در نحوه ترسيم سايه روشن مي شود. مثلاً وقتي مي خواهيد جنسيت فلز را در كنار تكه اي آجر يا چوب نشان دهيد، بايد مراقب باشيد كه هيچ كدام شبيه يكديگر نشوند. جنسيت فلز، انعكاسهاي فراواني از نور، سايه و رنگ اشياي اطراف را به خود مي گيرد و در نتيجه داراي تنوع خاكستري فراواني مي شود و رنگ و نور با شدت و تضاد در آن مشاهده مي گردد. اما اشيايي كه فرضاً از چوب ساخته شده اند، از اشياي اطراف خود تأثير چنداني نمي گيرند و نور و سايه خفه اي بر آنها حاكم مي شود. توجه كنيد:

وقتي سوژه شما جنسيت شيشه اي يا فلزي دارد، بايد انعكاسهاي براق آن را هم در نظر داشته باشيد. در اين مواقع از دو شيوه مي توانيد استفاده كنيد. يكي آنكه ابتدا قسمتهاي براق و بسيار روشن را در نظر داشته و جاي آن را خالي بگذاريد و سايه هاي اطراف آن نقاط را با خاكستريهاي بسيار روشن و ملايم بپوشانيد. روش دوم آن كه سراسر طرح را همان گونه كه هست سايه بزنيد. سپس با گوشه تمييز پاك كن، نقاطي را كه لازم است پاك كرده و بدين وسيله نور و برقهاي مورد نظر را در طرح به وجود آوريد. در اين روش بايد مراقب باشيد كه: پاك كن لكه هاي كثيف و تيره در قسمتهاي ديگر به وجود نياورد. در ايجاد نور به وسيله پاك كن زياده روي نشود. جهت و مسير حركت نور در همان جهتي باشد كه در مدل مشاهده مي كنيد (افقي، عمودي، منحني). چنانچه قصد ايجاد نورهاي متعدد در مدل را داريد (مثل انعكاس نور و برق در ظرفي شيشه اي) به ضربه هاي پاك كن و اندازه و حركت هر تكه نور تنوع دهيد تا يك نواخت نشوند. پس از اتمام كار، مجدداً طرح را با مدل مطابقت دهيد تا اگر لازم باشد حجم نورها را كمتر كرده يا در كنار آنها تيرگيهاي شديد تري به وجود آوريد.



سايه روشن، ارزش خطي

وقتي مشغول ترسيم سايه ها هستيد، طرح شما بايد حتماً كم رنگ باشد. اگر طرح را با خطوط پر رنگ ترسيم كنيد، در حالي كه به سايه اي كم رنگ احتياج است، نوعي عدم هماهنگي ميان سايه و طرح به وجود مي آيد. ليكن وقتي طرح را كم رنگ ترسيم كرديد، پس از اتمام سايه روشن بايد مرحله ارزش خطي را در طراحي انجام دهيد. يعني در قسمت هاي سايه خطوط تيره اي "هماهنگ و هم خانواده با سايه همان قسمت" ترسيم كنيد. اين كار در مرحله پاياني صورت مي گيرد و نوعي استحكام به طرح مي بخشد. باز هم بر اين مسأله تأ كيد مي شود كه ارزش خطي، تيره تر از رنگ سايه روشن نباشد.



تفكيك سايه روشن

از احجام ساده يكي را انتخاب كرده و طرحي ساده ترسيم كنيد. سايه هايي كه بر روي مدل مشاهده مي كنيد از روشن ترين تا تيره ترين درجه آن را به صورت تفكيك شده و قابل تشخيص از هم ترسيم كنيد. دقت كنيد كه خاكستريهاي مختلف به وسيله خط از هم جدا نشوند.

طراحي از پارچه عليرغم آنچه به نظر مي آيد، اهميت فراواني دارد. به خصوص در حين طراحي از مدل انساني و فيگوراتيو، چنانچه بر حالتها و شيوه هاي مختلف طراحي از چين و چروكها تسلط نداشته باشيد، بخشي از زحمتتان به هدر خواهد رفت. جنسيتهاي مختلف پارچه، ارتباطي مستقيم با حالتها و چين چروكها دارد.


چينهاي پرده، چادر، لباسهاي آويخته از جا رختي، حالتهاي پارچه حرير، حالتهايي كه پارچه هاي از جنس گوني به خود مي گيرند، چينهايي كه در آستين و كنار آرنج يا زانو به وجود مي آيد و ... همه، فرمهايي متنوع و سوژه هايي براي تمرين هستند. براي طراحي، پارچه هايي ساده با رنگهاي سياه و سفيد و با جنسيتهاي مختلف (گوني، كتان، پشمي، حرير، و ... ) را به عنوان مدل انتخاب كنيد. حتي المقدور پارچه ها صاف باشند و حتي لباسهاي دوخته را فعلاً به عنوان سوژه به كار نبريد. با يك پونز، گوشه پارچه را به ديوار بزنيد. بهتر است زاويه اي را براي نصب انتخاب كنيد كه نور و سايه، هر دو در مدل وجود داشته باشند. پيش از شروع به طراحي، مدل را به دقت بررسي كنيد، خواهيد ديد كه كليه خطوط عمودي سوژه به طرف بالا و در جهت نقطه اي هستند كه پونز وجود دارد. براي طراحي از پارچه ابتدا:

ـ فرم كلي آن را در نظر بگيريد.

ـ نقطه اتكا را كه همان پونز است مشخص كنيد.

ـ اكثر چينها به طور معمول حالتهايي از مثلثهاي كشيده و بلند دارند. در نظر داشتن مثلثها و ترسيم صحيح و متناسب آنها به شما كمك فراواني مي كند. زاويه ها و گوشه ها را مرتباً با يكديگر مقايسه و بررسي كنيد. (از لحاظ كوچكي و بزرگي، بلندي و كوتاهي). ابتدا با مداد و سپس با خودكار يا روان نويس اسكيسهايي ترسيم نماييد. در حين تكرار خطوط، ارزش خطي را همان طور كه در درسهاي گذشته گفته شد، توسط تنوع خطوط تيره و روشن، ضخيم و نازك مشخص نماييد. به هنگام طراحي اسكيس، دستتان در سراسر كاغذ در حركت و چرخش باشد. بدون استفاده از پاك كن به اصلاح خطوط بپردازيد. به نمونه طراحي اسكيس از پارچه توجه كنيد. بعد از مرحله اسكيس به طراحي دقيق خطي بپردازيد با توجه به قسمتهاي تيره مدل، ارزش خطي مناسبي را در حين طراحي، پياده كنيد. به تنوع تيرگيها توجه داشته باشيد. چينها به طور عمده به دو دسته اند: چينهاي عمدي يا خواسته، چينهاي تصادفي يا ناخواسته، چينهاي عمدي مثل چينهاي منظم پرده ،لباس و يا شكل دادن آگاهانه به پارچه هايي كه به عنوان سوژه برگزيده ايم. چينهاي تصادفي مثل حالتهايي كه در چادرها يا پارچه هاي افتاده بر زمين مي بينيم. چينهاي عمدي نيز بر چند دسته هستند: چينهايي با يك نقطه اتكا، چينهايي با دو نقطه اتكا و چينهايي با نقاط اتكاي بيشتر.

نكته مهم:

به طور عمده در طراحي از پارچه بايستي صرفاً به چينهاي اساسي و مهم توجه داشته باشيد. از ترسيم چروكها و چينهاي ريز كه نقش چنداني به عهده ندارند و هيچ گونه تغييري در وضعيت مدل به وجود نمي آورند، خودداري نماييد. مبحث سايه روشن در طراحي اهميت فراواني دارد و نيازمند تمرين و مشاهده مداوم و دقيق در همه اشياي پيرامون ماست. پارچه اي سفيد انتخاب كرده و با يك پونز به ديوار نصب كنيد. طرح كم رنگي از آن پياده كرده سپس بدون آنكه به تكميل آن بپردازيد، مدل را به دقت بررسي نماييد. قسمتهايي را كه سايه افتاده پيدا كنيد و با يكديگر مقايسه نماييد. سپس با استفاده از تيرگي مداد، اين قسمتها را، در طرحي كه ترسيم كرده ايد به طور كامل و يكدست سياه كنيد. در اين حالت، طرح شما دو رنگ سفيد مطلق و سياه مطلق خواهيد داشت. در مدل شما سايه هايي متنوع ديده مي شود و شما بايد تصميم بگيريد كه كداميك را در گروه سفيد و كدام را در گروه سياه قرار دهيد. اين شيوه تقسيم بندي سايه هاي مدل به دو گروه سفيد و سياه را طراحي " ليت " مي گويند.

 

 

متداولترين وسيله براي طراحي مداد و كاغذ است. كاغذ نسبتا" ضخيم وزبر. مداد نرم. پاك كن. تيغ. تخته شاسي وچند عدد پونز از جمله لوازم اوليه اي است كه هر هنرجو بايد همراه داشته باشد.

 

مداد طراحي

 

مداد طراحي از نوعي كربن خالص است تهيه شده كه به آن ((گرافيت)) مي گويند.مدادهاي نرم از گرافيت خالص و مداد هاي سخت با مخلوطي از گرافيت و گل تهيه مي شود گرافيت ماده اي نرم وشكننده است. تيره گي گرافيت با تيره گي زغال نقاشي يا مداد كنته تفاوت دارد.

مدادHمدادي است سخت وبراي طراحي با خطوط ظريف وحساس و دقيق مناسب است. مدادBنرمتر وبراي خطوط تيره و پهن به كار برده ميشود.رنگ اين مداد از مدادHتيره تر است.مدادHBحد فاصل بين HوB است.

طراحي با مداد را روي هر نوع كاغذي مي نوان انجام داد ولي روي كاغذ زبر و ضخيم نتيجه بهتري به دست خواهد آمد.

 

زغال طراحي

 

براي تهيه زغال شاخه هاي نازك درخت مو يا بيد رادر فضاي سر بسته حرارت مي دهند تا به زغال تبديل شود .زغال طراحي بسيار شكننده است. اثر زغال را به راحتي متوان پاك كرد و اشتباهات را تصحيح كرد. به همين دليل به هنر جويان تازه كار پيشنهاد مي شود.

وقتي مي خواهيد بخشي از طراحيتان را تصحيح كنيد اثر زغال طراحي را با يك تكه ابر پاك كنيد و دوباره روي آن طراحي كنيد.اگر اثر زغال را با مداد پاك كن بر داريد وقتي بار ديگر در آن نقطه طراحي كنيد  جاي مداد پاك كن به شكل لكه هاي تيره به چشم خواهد خورد.اين لكه ها را نمي توان از بين برد.

زغال را همان گونه كه مداد را در دست مي گيريد به آرامي روي كاغذ بكشيد چون زغال طراحي شكننده است و در اثر فشار زياد خرد مي شود. براي اينكه بخشي از طراحي را تاريك نماييد كمي به زغال فشار بياوريد.با تكرار خطوط نزديك به هم

تيرگي ايجاد مي شودو با كم و زياد كردن فشار دست و يا تركم خطوط درجات مختلف تيرگي ايجاد مي شود.با مالش انگشت روي خطوط زغالي سايه ها را مي توان ملايم و يك نواخت كرد .مواظب باشيد انگشتتان خيس يا چرب نباشد..براي هماهنگ كردنفضاهاي تيره از وسيله مخصوص اين كار ((محو كن)) استفاده شود.

طرح زغالي را بايد با مايع ثابت كننده پوشاند زيرا گرد زغال در اثر تماس با اشياء پاك مي شود.مايع مزبور ((فيكساتيو)) ناميده مي شود.طراحي با زغال بايد روي كاغذ زبر و پرز دار انجام شود.نوك زغال را در صورت لزوم با كاغذ سنباده تيز كنيد.به جاي زغال طراحي مي توانيد از پاست سياه. مداد شمعي و زغال كنته كه به فرمهاي استوانه يا مكعب مستطيل به فروش مي رسد تهيه كنيدبا تيزي جدارهاي كنته خطوط نازك مي كشيد و هر گاه بخواهيد سطح بزرگي را تيره كنيد كنته را روي كاغذ بخوابانيد وپهناي آن را روي كاغذ فشار دهيد.با كم و زياد كردن فشار دست اواع مايه هاي خاكستري به دست خواهيد آورد.در طراحي با زغال كنته تيرگيها را با انگشت صاف و يكنواخت نكنيد :چون در اين صورت طرح شما طراوت اوليه را از دست خواهد داد.

 

 

مدلي با تركيب دو عنصر بچينيد. طرح خطي ساده اي از آن ترسيم كنيد و به تمام مسايل مربوط به تناسبات توجه داشته باشيد و مقايسه قسمت هاي مختلف مثبت و منفي را در نظر بگيريد. سپس مدت زماني را كه براي اين طراحي به كار مي بريد در كنار طرح يادداشت نماييد. حال اگر قرار باشد كا شما به دلايلي (از جمله تغيير حالت سوژه يا فرصت كم براي طراحي و ...) مجبور به طراحي سريع باشيد چه خواهيد كرد؟ اكثر طراحان در اين شرايط از روش اسكيس يا ياد داشت برداري سريع استفاده مي كنند. اسكيس، مطالعه سريع و صحيح سوژه است و تفاوت آن با طراحي عادي در زمان به كار رفته، شيوه طراحي و نحوه توجه به جزئيات است.

طراحي عادي و اسكيس، هر دو يك هدف مشترك دارند و آن ترسيم صحيح است ليكن شيوه كار در اسكيس بدين گونه است:

1- مشاهده كلي يك يا چند سوژه و جايگزيني آن در كادر.

2- ترسيم اجزا به سوژه به صورتي ساده و كامل ( شفاف بيني ) (خط تناسبات)

3- در نظر داشتن اصل مقايسه اشيا و اجزا با يكديگر.

در طراحي اسكيس مطلقاً از پاك كن استفاده نمي شود. ابتدا اشيا را خيلي كم رنگ و با خطي نازك ترسيم كنيد و پس از اطمينان از صحت آن، با خطوطي روان. نرم و يك دست. طرح را آن چنان كه هست، تكميل كنيد. حتي المقدور مداد را از روي كاغذ بر نداريد. به طور همزمان به بررسي همه جانبه مدل بپردازيد. جزئيات را از كار خود حذف كنيد. در اسكيس فقط تناسب و ساختمان كلي شيء اهميت دارد. بزرگ و راحت كار كنيد اندازه طرح به صورتي باشد كه دستتان آزادانه به همه قسمت ها بپردازد. به ياد داشته باشيد كه در طراحي اسكيس نيز بايد به تناسبات و قرينه گي اهميت داد. در حين طراحي به ترسيم خط محوري و خطوط راهنماي ديگر براي دريافت صحيح فرم بپردازيد. مي توانيد مدل را به صورت حجم هندسي ديده و ترسيم كنيد. در اين حالت، حجم مورد نظر را كم رنگ ولي كامل و صحيح ترسيم كرده و سپس جزئيات را به آن اضافه كنيد. پس از پايان كار نيز از پاك كن استفاده نكنيد. از زياد بودن و تكرار خطوط ناراحت نشويد و به ياد داشته باشيد كه خطوط يك دست و پيوسته مي تواند بارها و بارها تكرار شوند. ليكن از به كار بردن خطوط تكه تكه و ريشه ريشه خود داري كنيد.



ارزش خطي

مدل سادهاي به رنگ روشن، مثل ليوان پلاستيكي، يك تخم مرغ و يا يك سيب را در مقابل خود بگذاريد و اسكيس از آن ترسيم كنيد. يك طرح اسكيس را با مدل اصلي مقايسه كنيد. در طراحي خطي و طراحي اسكيس، شما مي توانيد از سايه روشن استفاده كنيد، اما اگر بخواهيد وجود تور و سايه را در طرح نشان دهيد، بايستي به خطوط خود تنوع دهيد. همان طور كه در مدل خود نقاط تيره را قويتر و نقاط روشن را ضعيفتر مي بينيد، در طراحي نيز نيرو و ارزشهاي متنوعي در خطوط به وجود آوريد. خطوطي كه براي قسمتهاي روشن به كار مي رود خطوطي نازك و روشن خواهد بود و براي قسمت هاي تيره كه در سايه واقع شده اند از خطوط تيره و ضخيم استفاده مي شود.



نكته مهم

هيچگاه پس از اتمام كار به ترسيم مجدد و تأكيد بر قسمت هاي تيره نپردازيد. خط شما در حين ترسيم مي بايستي قوت و ضعف لازم را نمايان سازد. قسمت هاي تيره سوژه، همه يك دست و يك رنگ نيستند و بنابراين شما هم تيرگي هاي يكنواخت به كار نبريد. قسمتهاي تيره را با يكديگر مقايسه كرده و به تناسب ارزشهاي متنوعي كه دارند، ضخامت با تيرگي لازم را در طرح به وجود آوريد. شما در اين مرحله به ارزشهاي متنوع خطي كه ترسيم مي كنيد واقف و مسلط مي شويد و مي توانيد پس از اين، طرح خود را با توجه به ارزش خطي، ترسيم و تكميل كنيد. كليه طراحي ها به كمك ارزش خطي، كيفيت قابل توجهي پيدا مي كنند و همانگونه كه اشاره شد مسدله ارزش خطي، تابش نور و سايه ـ روشن، به ايجاد حجم و بعد در طرح كمك مي كند.

 

 

نقطه

نقطه كوچكترين اثري است كه يك وسيله از خود بر جاي مي گذارد. اندازه نقطه بر اساس ميزان كاربردي وسيله سنجيده مي شود. يعني نقطه اي كه از يك خود كار ثبت مي شود، با اثري كه از يك ماژيك يا ذغال طراحي باقي مي ماند از لحاظ كيفيت و اندازه بسيار متفاوت است. نقطه مي تواند شكلي منظم يا نامنظم داشته باشد. هر نقطه به تنهايي داراي نيروي جذب بصري فراواني است.

خط: خط، مسيري است ميان دو نقطه. خط اساس و پايه طراحي را تشكيل مي دهد و شناخت كامل و تسلط بر جنبه هاي مختلف آن بخشي از هنر طراحي را شامل مي شود. خط به صورتي كه ما بر روي كاغذ ترسيم مي كنيم عملاً در طبيعت وجود ندارد، ولي قوه باصره ما اطراف اشيا را (در تضاد با سطوح عناصر ديگر به صورت خطوط محيطي) مي بيند. با هر وسيله ممكن ترسيم خطوط را تجربه كنيد و به مقايسه نتايج مختلف بپردازيد. خط نمايانگر حالات و كيفيت هاي مختلفي است و حتماً بايستي در ترسيم آن تسلط لازم را به دست آوريد.

كيفيت خط: يك خط رسم شده مي تواند بيانگر ويژگي هاي بسياري باشد:

- ضخامت، نازكي، تراكم، مسير تابش نور، لطافت و ...

جنسيت هاي گوناگوني همچون: فلز، شيشه، چوب، سنگ، پارچه و ...

- ايجاد حجم، سنگيني و وزن، سطوح گوناگون.

- ايجاد بعد، فضا و مقياس هاي ذهني يا حقيقي.

كليه اين ويژگي ها مختص طراحي با دست آزاد است و طراحي هاي ماشيني يا تصوير سازي هاي كامپيوتري نمي تواند هم طراز و هم سنگ دست طراح عمل كنند. خطوط به طور عمده به سه دسته خط صاف، خط شكسته و خط منحني تقسيم مي شوند و هر دسته شامل انواع متنوعي از خطوط است كه براي كاربرد خاصي در نظر گرفته شده است.

تمرين طراحي: طرحي از مدل بر روي كاغذ طراحي بكشيد. خط ها را آزادانه و راحت بكشيد. براي تصحيح از پاك كن استفاده نكنيد، خط را دوباره بكشيد. خط به كار رفته يك دست و مطمئن باشد، از ترسيم خط هاي تكه تكه و ريشه ريشه خود داري كنيد. طرح هايي كه مي كشيد زياد بزرگ يا كوچك نباشند. طرح بايد حد اقل نيمي از صفحه كاغذ يا كادر شما را بگيرد. تنها به يك بار ترسيم اكتفا نكنيد. مدل را بارها و بارها از زواياي مختلف بررسي و مشاهده كنيد.



طراحي چشمي – مرحله اول

 

 

اين مرحله از طراحي از نظر تقويت ديد و ذهن اهميت فراواني دارد. شما بايد حتي المقدور كمتر به كاغذ طراحي و خطي كه ترسيم مي كنيد نگاه كنيد. در اين مرحله صرفاً چشم شما به مدل است. پس سعي كنيد هم زمان با حركت چشم خود بر روي مدل، خط را هم ترسيم كنيد. به تدريج و با كمي تمرين مي توانيد بر روي مدل متمركز شده و فقط در نقطه شروع، به كاغذ طراحي نگاه كنيد. توجه داشته باشيد كه بسياري از هنر جويان آنچه را كه مي دانند ترسيم مي كنند، نه آنچه را كه مي بينند. در اين مرحله شما صرفاً آنچه را كه مي بينيد ترسيم كرده ايد. در اين تمرين بهتر است كه مداد را از روي كاغذ بر نداريد. طرح را آرام و به قصد مطالعه و بررسي ترسيم كنيد نه اينكه تكليفي را انجام داده باشيد. جزئيات و نقش و نگارهاي مدل را حذف كنيد. اندازه طراحي نه خيلي كوچك باشد و نه خيلي بزرگ.



طراحي چشمي – مرحله دوم

اهميت اين مبحث در تمام مراحل طراحي مخصوصاً زماني كه پيشرفتي نسبي در كارتان به وجود آمده نهفته است و تنها خود شما مي توانيد متوجه تغييري شويد كه اين شيوه، بر نحوه مشاهده حافظه شما خواهد گذاشت. مدل نسبتاً ساده اي را انتخاب كنيد. مي توانيد به دو روش عمل كنيد:

1- پس از بررسي مدل به صورت همه جانبه و كاملاً دقيق، طراحي را شروع كرده و ديگر به مدل نگاه نكنيد.

2- بررسي را به صورت مرحله به مرحله انجام دهيد. يعني ابتدا شكل كلي مدل را ديده و طرح كلي را كه در ذهنتان مانده ترسيم كنيد. سپس ويژگي هاي ثانوي را به دقت مشاهده كرده و بعد به طرح اضافه كنيد. پس از آن به سراغ جزئيات ديگر رفته و بعد از مشاهده دقيق آنچه را در ذهنتان مانده ترسيم كنيد.

در هر دو روش به ياد داشته باشيد كه: مدت زمان مشاهده، بيشتر از زمان ترسيم باشد. از پاك كن استفاده نكنيد. خط ها را به راحتي و آسودگي بكشيد و اگر قسمتي از طرح خراب شد خط صحيح را روي آن بكشيد. پس از پايان كار طرح را با مدل مقايسه كنيد. اما آن را اصلاح نكنيد بلكه مجدداً طراحي را مرحله به مرحله آغاز كنيد. هر بار كه مدل را طراحي مي كنيد نيروي حافظه خود را تقويت كرده





درس دوم

چگونه ديدن و مشاهده از ديدگاه يك طراح



نخستين مرحله ديدن درست، مشاهده حجم كلي به صورت يكي از احجام هندسي است. در اين مرحله شما بايستي تمام جزئيات شيء را حذف كرده و شكل كلي آن را بر روي كاغذ ترسيم كنيد. علت استفاده از احجام هندسي، دقيق و كامل بودن آنها است. بيشتر اشيايي كه در اطراف خود مي بينيم شباهت فراواني با احجام هندسي دارند و چنانچه بخواهيم از همين وسايل به عنوان مدل استفاده كنيم مي بينيم كه احجام استوانه و مكعب كار برد بيشتري دارند. وقتي شما يك فرم استوانه بر روي كاغذ بكشيد، مي توانيد آن را تبديل به يك ليوان، گلدان، پارچ آب و بسياري شكل هاي ديگر كرده و جزئيات متنوعي به آن بيفزاييد. علت آن است كه دو فرم استوانه و مكعب از لحاظ تعادل و ايستايي، ثبات بيشتري دارند و البته از جنبه توليد و ساخت نيز مزايايي دارند كه در حيطه بحث ما نيست.



ديدن طراحي و مقايسه

وقتي از يك مدل خاص طراحي مي كنيد به دنبال علايم و نشانه هايي براي مقياس صحيح باشيد. زماني كه چند مدل را در مقابل داريد، مي توانيد نشانه هاي فراواني براي مقايسه تناسبات پيدا كنيد. پس از مشاهده دقيق به طراحي بپردازيد. براي شروع همواره مدلي را كه جلوتر از بقيه است طراحي كنيد. بهتر است به جايگزيني صحيح مدل در صفحه نيز توجه داشته باشيد. در اين مورد شما بايد تمام مدلها را به صورت يك شكل ساده و عمده ديده و همان شكل را ترسيم كنيد. سپس به جزئيات بپردازيد. در اين حالت است كه مي توانيد از جاي گرفتن كل طرح در صفحه مطمئن باشيد.



شفاف بيني

توجه به اين نكته همواره از بسياري خطاها در طراحي جلوگيري مي كند. در اين مرحله هنگامي كه شما چند مدل در مقابل خود داريد سعي كنيد همه را به طور كامل طراحي كنيد. ويژگي اشيايي را كه به طور كامل در مقابل ديد شما نيستند و پشت عنصري ديگر واقع شده اند، در نظر بياوريد و آن را كم رنگ و ساده ترسيم كنيد. دريافت تناسبات در اين مرحله بسيار ساده و روان خواهد شد. سپس مي توانيد خطوط اصلي طرح را پر رنگ و جاندار ترسيم كنيد.



طراحي فضاي منفي

مدلي را با دو يا سه عنصر چيده و خوب به آن نگاه كنيد. حال با خط ساده اي فضاي اطراف مدل را مشخص كنيد، بي آنكه اشاره اي به خود مدل داشته باشيد. بهتر است كه ابتدا با يك عنصر شروع كرده و در طرح بعدي تعداد سوژه را به دو، سه و چهار افزايش دهيد. به ياد داشته باشيد كه توجه به قسمت هاي مختلف فضاي منفي نيز به صورت مقايسه اي است. طراحي فضاي منفي در اينجا به شما كمك مي كند تا شكل كلي مجموعه را در يابيد و همه اجزا را به صورت عنصر واحد و يك دست مشاهده كرده و در صفحه و كادر جايگزين نماييد. اين گونه كلي ديدن اشيا به شما كمك مي كند تا نسبت صحيح را در نگاه اول دريافته و طراحي را در اندازه اي مناسب، كوچك يا بزرگ آغاز كنيد. فضاي منفي به اندازه فضاي مثبت اهميت دارد. در بسياري موارد به خصوص در اكثر پوسترها مي بينيم كه اهميت بيشتر به فضاي منفي داده شده، در اكثر آرمها و نمادها، فضاي منفي يا سفيد، ارزشي برابر با فضاي مثبت و يا سياه دارد و طراحان و گرافيستها در عين توجه به فرم اصلي، نقش فضاي منفي را نيز در نظر دارند.